तलवाडा येथे दसरा उत्सव मोठ्या उत्साहात साजरा; मुकणे महाराजांच्या घराण्यातील पारंपरिक वारसा आजही कायम!
_तलवाड्यात दिवसा, तर जव्हारमध्ये रात्री दसरा साजरा करण्याची परंपरा; ऐतिहासिक रीतिरिवाजांचे जतन_
*विक्रमगड प्रतिनिधी* – प्रशांत दाव्हाड
*विक्रमगड* : पालघर जिल्ह्यातील विक्रमगड तालुक्यातील तलवाडा येथे मंगळवार, दि. २० ऑक्टोबर २०२६ रोजी दसरा उत्सव मोठ्या उत्साहात साजरा करण्यात आला. या उत्सवाला पारंपरिक आणि ऐतिहासिक महत्त्व असून, अनेक वर्षांपासून चालत आलेल्या रीतिरिवाजांनुसार तलवाडा येथे दसरा साजरा केला जातो. या परंपरेमुळे परिसरातील सांस्कृतिक वारशाचे दर्शन घडते.
तलवाडा येथील दसरा उत्सवाचे वैशिष्ट्य म्हणजे मुकणे महाराज यांच्या घराण्यातील परंपरेनुसार हा सण साजरा केला जातो. पूर्वजांकडून चालत आलेल्या या परंपरेचे आजही जतन केले जात असून, स्थानिक नागरिकांच्या दृष्टीने या उत्सवाला विशेष महत्त्व आहे. परंपरा, श्रद्धा आणि सांस्कृतिक वारसा यांचा संगम या उत्सवातून पाहायला मिळतो.
तलवाडा आणि जव्हारमधील दसरा उत्सवाचे वेगळेपण
पालघर जिल्ह्यातील विविध भागांत दसरा सण वेगवेगळ्या पारंपरिक पद्धतींनी साजरा केला जातो. विक्रमगड तालुक्यातील तलवाडा येथे दसरा उत्सव दिवसा साजरा करण्याची परंपरा आहे, तर जव्हार येथे रात्री दसरा साजरा केला जातो, असे सांगितले जाते. उत्सव साजरा करण्याच्या वेळेतील हे वेगळेपण परिसरातील जुन्या परंपरांचे वैशिष्ट्य अधोरेखित करते.
दसरा हा विजय, आनंद, मांगल्य आणि नव्या संकल्पांचा सण म्हणून ओळखला जातो. या सणाच्या माध्यमातून समाजातील बंधुभाव, एकोपा आणि परंपरांप्रती असलेली श्रद्धा अधिक दृढ होते. तलवाडा येथे दरवर्षी साजरा होणारा दसरा उत्सव हा पूर्वजांनी जपलेल्या सांस्कृतिक वारशाची आठवण करून देणारा ठरत आहे.
तलवाडा येथील दसरा उत्सवाच्या माध्यमातून मुकणे महाराजांच्या घराण्यातील परंपरेचे महत्त्व अधोरेखित होत असून, अशा उत्सवांमुळे ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक वारसा पुढील पिढीपर्यंत पोहोचण्यास मदत होत आहे.
